Bồ Tát và Tánh Không trong Kinh Tạng Pali và Đại Thừa: Revival Of The Bhikkhuni Sangha

Trong c塶 t獼 gi嫪 hữu thần như Thi瘽 ch gi嫪 hay Hindu gi嫪 th?Thượng đế hay thần Shiva được xem l?đấng tối thượng, đấng s嫕g tạo tối cao c?năng lực thưởng phạt v?chg sanh đau khổ cần phải được năng lực si盦 nhi瘽 cứu rỗi... Trong Phật gi嫪, Bồ T嫢 được xem như bậc đại nh滱, c塶 Ng跬 cũng l?con người b髶h thường vẫn bị chi phối bởi luật sinh diệt, nh滱 quả... tuy nhi瘽, Bồ T嫢 nỗ lực chuyển ho?nghiệp xấu, đau khổ của ch璯h m髶h v?chỉ con đường giải tho嫢, lợi lạc cho chg sanh bằng tất cả tấm l犥g từ bi hỉ xả v?lượng, chứ c塶 Ng跬 kh獼g phải bất tử hay thống lĩnh, l跩 chủ định mệnh của nh滱 loại.

Một trong những phương ph嫚 tu tập của Bồ T嫢 hay động cơ ch璯h khiến Bồ T嫢 h跣h Bồ T嫢 hạnh (Boddhisattvā-cāryā) kh獼g mệt m鬑 l?tuệ gi塶 t嫕h kh獼g. Kế thừa kh壾 niệm kh獼g (Sunnatā) trong kinh điển Pali, t嫕h kh獼g (Sūnyatā) trong đại thừa được xem như l?một thực tướng B嫢-nh? l?con đường dẫn đến sự to跣 tri đ?l?duy瘽 khởi, trung đạo, niết-b跣 v?nhị đế. Với ?nghĩa đ? t嫕h kh獼g được xem như ?niệm căn bản của đại thừa, l?một kh壾 niệm t獳h cực m?Ng跬 Long-thọ đ?khẳng định:

'With Sūnyatā, all is possible; without it, all is impossible'.

Nghĩa l?'Do T嫕h kh獼g m?c塶 ph嫚 được th跣h lập, nếu kh獼g c?T嫕h kh獼g, th?tất cả ph嫚 kh獼g thể h髶h th跣h'.

Edward Conze cũng đ?n鏙 rằng c?hai điều cống hiến lớn m?đại thừa đ?cống hiến cho tư tưởng nh滱 loại, đ?l?việc s嫕g tạo ra l?tưởng Bồ T嫢 v?chi tiết ho?học thuyết T嫕h kh獼g.2

Trong t塶 phẩm 'Bồ T嫢 v?T嫕h kh獼g trong kinh tạng Pāli v?Đại thừa' dịch từ luận 嫕 Tiến sĩ 'Boddhisattva and Sūnyatā in the Pāli Nikāyas and Mahāyāna Sūtras: An Analysis' của tỳ-kheo-ni Giới Hương, t塶 giả đ?nỗ lực nghi瘽 cứu v?đưa ra nhiều dẫn chứng từ nguy瘽 bản kinh Pāli cũng như H嫕 tạng để so s嫕h, chứng minh mối li瘽 quan giữa hai kh壾 niệm Bồ T嫢 v?T嫕h kh獼g. Thiết tưởng đ漧 l?một t塶 phẩm nghi瘽 cứu nghi瘱 t sẽ gi 獳h nhiều cho c塶 học giả c?t滵 huyết muốn t骻 hiểu s漉 về đạo Phật, đặc biệt về l緋h vực n輇.

Xin tr滱 trọng giới thiệu.

Ng輇 28, th嫕g 3, năm 2006

Ho?Thượng Th獳h M緋 Gi塶

Viện chủ ch鸒 Việt-nam tại Los Angeles, Hoa Kỳ